Nhìn hai tổ cùng đông quân, người mới khó biết cái nào đáng mua hơn.
Thứ phân biệt không nằm ở số quân mà ở tuổi đàn: tổ đó đã đứng vững bao lâu ở một chỗ.
- Tổ đã qua ít nhất một mùa khó là mức tối thiểu
- Tổ mới tách vài tháng chưa chứng minh được gì
- Người mới nên mua tổ đã ổn định từ một năm trở lên
- Hỏi ngày tách và ngày đưa vào vị trí hiện tại
Vì sao tuổi quan trọng hơn số quân
Một tổ mới tách vài tháng có thể đông quân vì được chia nhiều, nhưng chưa qua thử thách nào.
Tổ đã ở một chỗ hơn một năm thì đã trải qua tháng 1 đến tháng 3, đã qua mùa mưa, và vẫn còn. Đó là bằng chứng thật.
Số quân thay đổi theo mùa, còn tuổi đàn thì không đổi.
Vì vậy câu hỏi đầu tiên khi mua tổ nên là tổ này ở đây bao lâu rồi, chứ không phải tổ này bao nhiêu quân.
| Tuổi tổ | Đánh giá | Hợp với ai |
|---|---|---|
| Vừa tách vài tháng | Chưa chứng minh gì | Người có kinh nghiệm |
| Nửa năm tới một năm | Tạm được | Người đã nuôi một mùa |
| Trên một năm, qua một mùa khó | Tốt | Người mới bắt đầu |
| Trên hai năm, ổn định | Rất tốt | Ai cũng hợp |
| Mới gom về từ nơi khác | Rủi ro | Nên tránh |
Hai câu hỏi phân biệt
Câu một: tổ này tách từ đàn nào và tách khi nào.
Câu hai: tổ này đưa vào vị trí hiện tại từ bao giờ.
Hai câu này khác nhau. Một tổ có thể tách hai năm trước nhưng vừa được chuyển tới chỗ hiện tại tháng trước, và như vậy vẫn là đàn chưa ổn định.
Người nuôi thật trả lời cả hai câu một cách cụ thể. Người mua đi bán lại thường ậm ừ ở câu thứ hai.
Ở Ong Giống, mỗi tổ đều có ghi ngày tách và ngày đưa vào vị trí trong hồ sơ.
Vì sao mua tổ non lại rủi ro
Tổ mới tách còn đang gây dựng: quân chưa đủ, dự trữ mỏng, cấu trúc trong tổ chưa hoàn chỉnh.
Chuyển tổ như vậy đi nơi khác là cộng thêm một cú sốc nữa vào lúc nó yếu nhất.
Nếu về tới nhà mà gặp mùa khó hoặc chủ nhà can thiệp nhiều thì gần như chắc mất.
Với người mới thì rủi ro càng cao vì năm đầu mắc nhiều lỗi. Đàn ổn định chịu được những lỗi đó, đàn non thì không.
Giá chênh có đáng không
Tổ đã ổn định đắt hơn tổ mới tách khá rõ, và nhiều người mới thấy tiếc.
Nhưng tính đủ thì khác: mua ba tổ non rẻ rồi mất hai, cuối cùng đắt hơn mua một tổ tốt.
Chưa kể mất cả năm để gây lại từ đầu.
Phần chênh giá đó thực chất là mình trả cho thời gian và rủi ro mà người bán đã gánh thay.
Trường hợp mua tổ non hợp lý
Khi đã nuôi ít nhất một năm và biết cách chăm.
Khi mua nhiều để nhân đàn dần, chấp nhận vài đàn hỏng trong tổng số.
Khi mua vào đầu tháng 5 đến tháng 10, để đàn có mấy tháng hoa ngay trước mắt.
Và khi người bán cho biết rõ tách từ đàn nào, tách khi nào, đã thấy ong non tập bay chưa.
Những chỗ người nuôi hay vấp
- Chọn tổ theo số quân mà không hỏi tuổi đàn
- Mua tổ mới tách vì thấy rẻ hơn
- Không hỏi tổ đã ở vị trí hiện tại bao lâu
Câu hỏi thường gặp
Tổ bao nhiêu tuổi thì gọi là ổn định?
Thường từ một năm trở lên và đã qua ít nhất một mùa khó.
Vì sao phải hỏi cả ngày đưa vào vị trí?
Vì tổ có thể tách lâu rồi nhưng vừa chuyển chỗ, và như vậy vẫn chưa ổn định.
Tổ non rẻ hơn bao nhiêu?
Chênh khá rõ, nhưng phần chênh đó phản ánh rủi ro mình phải gánh.
Người mới nên mua loại nào?
Tổ đã ổn định từ một năm trở lên, dù giá cao hơn.
Ở Ong Giống bán tổ bao nhiêu tuổi?
Chỉ bán tổ đã ổn định ít nhất một mùa và thấy ong non tập bay đều.